بهداشت حرفه ای ساوه

محيط – Environment

          محيط فيزيكي و به ويژه تغييرات ناگهاني حادث شده درمحيط كار ، فاكتورهايي هستند كه نياز به شناسايي دارند . چيزي كه مهم است ، شرايط حاكم در زمان وقوع حادثه مي‌باشد ، نه شرايطي كه در حالت عادي و معمول هميشگي حاكم بوده است . به عنوان مثال لازم است گروه تحقيق موارد ذيل رامورد بررسي قرار دهد:

- شرايط آب و هوايي (جوي) چگونه بوده است؟

- آيا حادثه ناشي از شرايط نابسامان كارگاه بوده است؟

- آيامحيط خيلي سرد و يا خيلي گرم بوده است؟

- آيا در محيط كار سروصداي زيادي وجود داشته است؟

- آيا در محل كار نور كافي وجود داشته است؟

- آيا درمحل كار مواد سمي يا گازهاي خطرناك ، گرد وغبار يا دمه فلزي (Fume) وجود داشته است ؟

ويژگيهاي كاركنان – Personal

          شرايط فيزيكي و رواني هر يك از افرادي كه مستقيماً در ايجاد حادثه دخيل بوده‌اند بايد مورد بررسي قرار گيرد

 مديريت – Management

          مسئوليت قانوني ايجاد شرايط ايمن در محل كار با مديريت است و در نتيجه نقش سرپرستان و مديران ردة بالا هميشه بايد در تحقيق حادثه مورد توجه قرار گيرد.

- آيا دستورات ايمني به كاركنان ابلاغ شده است و همة كاركنان از آنها مطلع هستند؟

- آيا طريقه انجام كار بصورت مدون در دسترس كاركنان مي‌باشد؟

- آيا كارها مطابق دستورالعمل به اجرا درآمده‌اند؟

- آيا نظارت مناسبي در امر اجرا، اعمال شده است؟

- آيا كارگران براي انجام كار آموزش ديده‌اند؟

- آيا برنامه‌اي جهت رفع مشكلات وجود دارد؟

- آيا شرايط ناايمن موجود، تصحيح شده است ؟

- و آيا بازرسي‌هاي منظم دوره‌اي انجام شده است؟

          اطلاعات چگونه جمع‌آوري مي‌شوند؟

          مراحل بررسي يك حادثه ساده مي‌باشد، مأمور تحقيق حادثه، اطلاعات را جمع‌آوري مي‌كند، آنها را آناليز و نتايج را اعلام مي‌كند و در نهايت پيشنهاداتي را ارائه مي‌نمايد.

* مستندات:

          قبل از تلاش براي جمع‌آوري اطلاعات ، يك بازرسي كلي از سايت به عمل آوريد و از صحنه‌حفاظت كنيد،به نحوي‌كه‌صحنه حادثه به هم نخوردوشاهدان عيني راشناسايي نماييد.    

· چگونه از بروز حوادث مشابه مي‌توان جلوگيري كرد؟

          اگر شما سريعاً پس از وقوع حادثه ، در صحنه حادثه حضور نداشته‌ايد با طرح سؤالات مستقيم مي‌توانيد به ماهيت آن پي ببريد . بايد مراقبت نمود تا اطلاعات و اخبار واصله از اعتبار برخوردار باشند .

          پاسخ به چند سوال ابتدايي نشان خواهد داد كه شاهدان تا چه اندازه از حادثه مطلع هستند و مي‌دانند چه اتفاقي افتاده است ، تكنيك ديگري كه گاهي اوقات براي مشخص كردن چگونگي وقوع حادثه بكار مي‌رود بازسازي صحنه حادثه مي‌باشد (دقيقاً همانگونه كه اتفاق افتاده است).

          بديهي است كه تمهيدات بيشتري براي جلوگيري از ايجاد خسارت و جراحت بايد در نظر گرفته شود  

هنگام آناليز و نتيجه گيري چه مواردي بايد در نظر گرفته شوند؟

          در اين مرحله از تحقيق بيشتر وقايع و حقايق درخصوص اينكه چه اتفاقي افتاده و اين اتفاق چگونه رخ داده است ، بايد موجود باشد . جمع‌آوري اين اطلاعات با سعي و تلاش زيادي همراه است .

          اگر هنوز در زنجيره عوامل مؤثر در وقوع حادثه ، عامل خاصي به عنوان علت اصلي ، پيدا نشده باشد، شما نياز داريد تا با تعداد بيشتري از شاهدان مصاحبه كنيد و يا جلسات متعدد ديگري با آنها برگزار نموده و فرضيات موجود رامجدداً مرور نماييد تا اين جاهاي خالي پر شود .

          نكته اي كه بايد مدنظر قرارگيرد اين است كه تعدادي از فرضيات در تحقيق حادثه به كار نمي‌آيد . به بيان ديگر بهتر است فرضيات بر پايه اطلاعات موجود از حادثه بنا شود . وقتي تجزيه و تحليل شما كامل شد، از آنچه كه در محل كار در لحظه حادثه اتفاق افتاده يادداشتي به اختصار تهيه نماييد 

لزوم ارائه پيشنهادات از سوي گروه تحقيق چيست؟

          مهمترين مرحله در بررسي يك حادثه مرحله نهايي آن مي‌باشد كه شامل دستيابي به مجموعه‌اي از پيشنهادات قابل توجه است كه براي جلوگيري از تكرار حوادث مشابه در نظر گرفته مي‌شوند .

          زماني كه شما از مراحل انجام كار و موقعيت‌هاي مختلف سازمان آگاهي مي‌يابيد، ارائه پيشنهادات واقع بينانه مشكل نخواهد بود . در اين زمينه بهتر است سعي در ارائه پيشنهادات عملي و عمومي بنمائيد تا بتوان بدون اتلاف وقت ، نيرو و يا هزينه اضافي ، آنها را به اجرا درآورد.

          هرگز توصيه‌هايي مبني بر تأديب يا بر تعويض نيروي كار ، تنها به علت خطايي كه احتمالاً مرتكب شده‌اند ، ندهيد. چرا كه اين كار نه تنها با هدف واقعي بازرسي ، تناقض دارد، بلكه شانس جريان آزاد اطلاعات را در حوادث بعدي به مخاطره مي‌اندازد .

          در حوادثي كه قادر نيستيد علل وقوع حادثه را با قاطعيت تعيين كنيد، ممكن است هنوز ضعف هايي در سيستم ايمني وجود داشته باشد كه از نظر شما پنهان مانده باشد. مناسب است كه با ارائه پيشنهادات نقايص موجود را برطرف نماييد .

          استفاده از عكس‌ها و نمودارها ممكن است شما را از توضيح بسياري كلمات رهايي بخشد .

مشخص كنيد كدام بخش ازگزارش بر پايه حقايق موجود، اظهارات شاهدان عيني يا فرضيات شما مي‌باشد .

          اگر در بخش هاي خاصي ترديد وجود دارد آن را همچنانكه هست بيان كنيد.

نتيجه گيري هاي شما بايد همراه با ارائه پيشنهادات باشد. از ارائه مطالب غيرضروري ، عكس‌هايي كه مشخص كننده چيزي نيستند و همچنين بخشهايي از تحقيق كه به جايي نمي‌رسد اجتناب نماييد .

نهايتاً توجه داشته باشيد كه ، "معيار خوب بودن گزارش ، كيفيت آن است نه كميت آن".

در صورت مشاهدة خطاي انساني در بروز حادثه چه تمهيداتي را بايد مدنظر قرارداد؟

          مشكلي كه بسياري از بازرسان با آن درگير هستند ، اين است كه اشخاص نمي‌خواهند سرزنش شوند، حتي اگر در خلال تحقيقات حادثه مشخص شود كه شخص يا اشخاصي از ميان مديران ، سرپرستان يا كارگران به وضوح در ايجاد حادثه دخيل بوده‌اند اين نكته بايد مدنظر قرار گيرد كه بجاي تأديب و سرزنش تك تك افراد ، سعي در اصلاح وضعيت موجود شود.

          همچنين بايد توجه كرد كه چشم پوشي از خطاهاي انساني، كيفيت گزارش حادثه را پايين مي‌آورد و موجب تكرار حوادث مشابه در آينده مي‌شود، زيرا خطاهاي گذشته به آنها گوشزد نشده و راه‌هاي اصلاحي براي آنها ارائه نگرديده است .

تجهيزات اوليه موردنياز براي تحقيق حوادث

          استفاده از لوازم ذكر شده در ذيل مي‌تواند بازرسان و اعضاي كميته را در امر تحقيق حوادث ياري رساند .

1- اسناد و مدارك (از قبيل استانداردهاي OSHA ، قرارداد يا كارت بازرسي و ...)

2- تجهيزات ايمني (عينك ، گوشي ايمني، كلاه ايمني مناسب و لباس حفاظتي)

3- لوازم مربوط به عكاسي و فيلم برداري (دوربين ، فيلم و ...)

4- لوازم يادداشت (تخته شاسي، كاغذ، مداد، كاغذ رسم براي رسم كروكي، خط‌كش، قطب‌نما، زاويه سنج و ...)

منابع

ايمني و بهداشت و شرايط كاري در انتقال تكنولوژي.................محمد فام

ايمني در برق .............................................................مجيري

ايمني در صنعت ..........................................................مجيري

ايمني در محيط كار.......................................................كريمي

ايمني وحفاظت فني..................................................شعبان زاده

جوشكاري...........................................................رمضان خاني

جوشكاري عملي...........................................................گيبسن

جوشكاري ...................... دايره المعارف ايمني و بهداشت چاپ چهارم 1998